to top
  • βρείτε μας στο Twitter
  • βρείτε μας στο Facebook
  • βρείτε μας στο YouTube
  • στείλτε μας email
  • εγγραφείτε στο RSS feed
  • international version

Ποίηση για το Φαρμακονήσι

Ναι, ποίηση γράφεται κι έπειτα από το Άουσβιτς και το Φαρμακονήσι.


Ποιος έμαθε ποτέ, αλήθεια, τι θέλει, αν θέλει, να πει, οτιδήποτε, ο ποιητής; Ποιος δύναται να ξέρει αν είναι, απλώς, ένας κυνικός τεχνοκράτης των λέξεων, ένας λεξιλάγνος ή μια ευαίσθητη ψυχή που πονά και κλαίει στο χαρτί; Μοναχά ο αναγνώστης ξέρει την αλήθεια. Μόνον αυτός, και πάλι μόνο εκείνη την -ευλογημένη- στιγμή που ακούει τη μουσική κάτω απ’ τα στιχάκια. Αλλά κι αυτός, αν απομακρυνθεί απ’ το χαρτί, το χάνει.

Αν για κάτι μας χρειάζονται οι ποιητές, στους μικρόψυχους καιρούς μας, είναι για την παραμυθία των ψυχών μας. Οι αναλύσεις δεν είναι παρά βιασμός. Της αίσθησης. Ή και της ψευδαίσθησης, που, ερήμην του ποιητή, γίνεται εργαλείο ελευθέρωσης.

Όμως, «πώς μπορεί να γραφτεί ποίηση μετά το Άουσβιτς»; Ή να διαβαστεί; Η απάντηση στο ερώτημα του Αντόρνο έρχεται απ’ τα παλιά, από τον Μαγιακόφσκι: «Η ποίηση είναι κάτι το τρισκατάρατο/ θες δε θες, ζει και βασιλεύει!»

Επαναδιατυπώνοντας το, ρητορικό – μετωνυμικό, ερώτημα του Γερμανού στοχαστή, μπορεί άραγε να νοηθεί ποίηση, εν Ελλάδι, μετά το Φαρμακονήσι, εκεί που χάθηκαν ψυχές σα να ’ταν φύρα; Εκεί που το καράβι της δημοκρατίας μπατάρισε;

«Παιδάκι μου, τον πόνο σου πού να τον απιθώσω;»: οι ποιήτριες του λαού, εκείνες που έκαναν τον επιτάφιο θρήνο τέχνη υψηλή, είναι ίσως οι μόνες που θα μπορούσαν να αποτυπώσουν ποιητικά την εποχή. Στην Αθήνα των μνημονίων, τη μέρα της Ποίησης που συμπίπτει με τη μέρα κατά του Ρατσισμού, Παρασκευή 21 Μαρτίου, μοναχά οι μοιρολογίστρες δικαιούνται να ομιλούν. Τα μοιρολόγια αποτελούν τη μοναδική μορφή του λόγου που μπορεί να περιγράψει τον σπαραγμό.

Αλλά ποιος μπορεί να φρενάρει τις παράτες της πολιτείας; Τα φληναφήματα που προσβάλλουν το μυαλό και τη ψυχή; Σε ’κείνο το Μέγαρο, που του χάρισαν τα χρέη, αλλά και αλλού, ετοίμασαν γιορτές. Κύμβαλα αλαλάζοντα. Τον άντρα, τον σκουρόχρωμο, που πήγαινε κλαίοντας, θα τον σκεφτεί κανείς; Θα μνημονέψει, θα μοιρολογήσει τα παιδιά του; Ή τάχατε η τέχνη δεν αφορά λαθραίους;

Ναι, ποίηση γράφεται κι έπειτα από το Άουσβιτς και το Φαρμακονήσι. Δίνει και ο Καμί απάντηση: «η τέχνη και η εξέγερση θα πεθάνουν μόνο με τον τελευταίο άνθρωπο».

Διότι ποίηση και τέχνη σημαίνουν προπαντός εξέγερση.

*Από τη «Βραδυνή της Κυριακής»

2021 © left.gr | στείλτε μας νεα, σχόλια ή παρατηρήσεις στο [email protected]
§ Όροι χρήσης για αναδημοσιεύσεις Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση 3.0 Μη εισαγόμενο (CC BY-NC 3.0)