to top
  • βρείτε μας στο Twitter
  • βρείτε μας στο Facebook
  • βρείτε μας στο YouTube
  • στείλτε μας email
  • εγγραφείτε στο RSS feed
  • international version

9:10 | 06.11.2015

πηγή: Αυγή

Πολιτισμός

Η ανασκαφή, τα ευρήματα, η δεοντολογία

Βήμα - βήμα οι Αμερικανοί αρχαιολόγοι Σάρον Στόκερ και Τζακ Ντέιβις παρουσίασαν σε δημοσιογράφους και την πολιτική ηγεσία του ΥΠΠΟ το πώς έφεραν στο φως τα ευρήματα από το ανάκτορο του Νέστορα στην Πύλο


Βήμα - βήμα όλα τα στάδια της ανασκαφής που έφερε στο φως τον ασύλητο τάφο με τον θησαυρό κτερισμάτων πλάι από το ανάκτορο του Νέστορα στην Πύλο, παρουσίασαν χθες το μεσημέρι η Σάρον Στόκερ και ο Τζακ Ντέιβις στο αμφιθέατρο του υπουργείου Πολιτισμού δίνοντας λεπτομέρειες για τα ευρήματα. Το ζευγάρι των Αμερικανών αρχαιολόγων, που ανασκάπτουν χρόνια στην περιοχή, αναφέρθηκε ιδιαίτερα στη χρυσή αλυσίδα με τις ασύμμετρες αποστάσεις ανάμεσα στις τρεις χάντρες της, δείγμα "θαυμάσιας τέχνης", αλλά και στο γεγονός ότι εντοπίστηκαν αγγεία κάτω από τον σκελετό που θα βοηθήσουν στη χρονολόγηση, ενώ επισήμαναν ότι δεν έχουν εντοπιστεί μέχρι στιγμής άλλοι τάφοι στην περιοχή πλην του γνωστού συλημένου θολωτού τάφου που βρίσκεται σε απόσταση 100 μέτρων. Επισήμαναν ωστόσο ότι ο τάφος ανήκει σε άντρα 30-35 χρονών, ότι η αιτία θανάτου δεν είναι ακόμα γνωστή, καθώς αναμένεται η εξέταση και μελέτη του σκελετού από ειδικούς αρχαιολόγους, όμως ο νεκρός "πρέπει να ήταν πολεμιστής ή ιερέας, αλλά δεν μπορούμε να του αποδώσουμε ένα μοναδικό ρόλο, αφού στην αρχαιότητα το ίδιος άνθρωπος μπορεί να ήταν βασιλιάς, πολεμιστής και ιερέας".

Ήταν μια πρωτόγνωρη διαδικασία, τη λογική της οποίας εξήγησε ο υπουργός Πολιτισμού Αριστείδης Μπαλτάς, ο οποίος μαζί με τη γενική γραμματέα του υπουργείου Μαρία Βλαζάκη, την προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσηνίας Ευαγγελία Μιλίτση και τους δημοσιογράφους παρακολούθησαν το "ημερολόγιο ανασκαφής" των δύο Αμερικανών αρχαιολόγων από τις πρώτες ημέρες της φετινής τους έρευνας, τον περασμένο Μάιο, μέχρι τις 10 Σεπτεμβρίου που ολοκληρώθηκε η φετινή της φάση. Κι ενώ στη γιγαντοοθόνη του αμφιθεάτρου ξετυλιγόταν καρέ - καρέ το χρονικό της σπουδαίας ανακάλυψης και λεπτομέρειες για τα σπουδαία ευρήματά της, από τη μεγάλη πλάκα που είχε πέσει στο ένα άκρο του μικρού τάφου, δυσκολεύοντας το έργο της ανασκαφικής ομάδας, μέχρι τη χρυσή αλυσίδα απαράμιλλης τεχνικής, "η άκρη της οποίας εντοπίστηκε τον Ιούνιο για να βγει τελικά ολόκληρη από το χώμα μετά από τρισίμισι μήνες", όπως είπε ο Τζακ Ντέιβις, ο υπουργός Πολιτισμού εξηγούσε από την πλευρά του ότι "η αρχαιολογική επιστήμη, γοητευτική και δύσκολη, έχει τη δική της πειθαρχία και μεθόδους, είναι εργασία διεπιστημονική, σύνθετη και αθόρυβη και πρέπει να γίνεται χωρίς παρεμβάσεις". Άλλωστε, όπως διευκρίνισε, και η χθεσινή παρουσίαση σ' αυτό το πλαίσιο πραγματοποιήθηκε, στην προσπάθεια δηλαδή "να πρωτοτυπήσουμε ως υπουργείο ώστε μέσα από μια ανοιχτή συζήτηση να καταλάβει το κοινό τι σημαίνει αρχαιολογία και να αποφύγουμε τη διαδικασία εκμετάλλευσής της προκειμένου να δοξαστεί το υπουργείο, η κυβέρνηση, ο ΣΥΡΙΖΑ, η Ελλάδα γενικώς". Σ' αυτό το πλαίσιο προσδιόρισε ο υπουργός και τον δικό του ρόλο, "να βοηθήσω χωρίς να παριστάνω ούτε τον αρχαιολόγο, ούτε τον γνώστη εποχών, ώστε και να γίνεται και να επικοινωνείται σωστά η διαδικασία". Όλοι "έπιασαν" το υπονοούμενο. Ο ίδιος άλλωστε φρόντισε με χιούμορ να το καταστήσει ακόμα πιο σαφές λέγοντας ότι "ο τάφος χρονολογείται 1.300 χρόνια πριν από τον θάνατο του Μεγαλέξανδρου". Κατέληξε δε λέγοντας ότι "βρισκόμαστε μπροστά σε μία πολύ μεγάλη ανασκαφική εργασία, καθώς ο συγκεκριμένος τάφος έχει παραμείνει ασύλητος εδώ και 3.500 χρόνια. Πραγματικά, αξίζουν συγχαρητήρια στους ανασκαφείς" που εργάστηκαν "με υποδειγματικό τρόπο".

"Έκανε κρύο ακόμα, ήταν Μάιος", είπε ο Τζ. Ντέιβις, όταν άρχισαν να εντοπίζονται τα πρώτα χάλκινα αντικείμενα στον τάφο. Αξιοσημείωτο εύρημα, κατά τη Σάρον Στόκερ, ήταν η ύπαρξη ξύλου. Την ώρα που στη γιγαντοοθόνη βλέπαμε τη φωτογραφία του κ. Καλκάνη, η ανασκαφέας εξηγούσε πως ειδικεύεται στη σύσταση του χώματος προσθέτοντας πως "πολύ νωρίς διαπιστώσαμε ότι όλα τα ευρήματα προέρχονται από μία μοναδική στιγμή, δηλαδή ο τάφος χρησιμοποιήθηκε μία φορά". Καθώς οι διαφάνειες διαδέχονταν η μία την άλλη, παρακολουθούσαμε στην οθόνη πώς άρχισε να φαίνεται ο καθρέφτης και στη συνέχεια το πρώτο χρυσό κύπελλο της ταφής, τα ελεφάντινα χτένια πριν και μετά τον καθαρισμό τους από τον συντηρητή Αλέξανδρο Ζώνο, τους σφραγιδόλιθους και το χρυσό δαχτυλίδι "με τη σκηνή ταυροκαθαψίων μινωικού στιλ", η χρυσή λαβή και η χάλκινη λεπίδα του ξίφους του νεκρού, η χάλκινη λεκάνη στο κέντρο της ταφής πάνω στο στήθος του και στο κέντρο της "το μεγάλο μπρούτζινο κύπελλο γεμάτο χάντρες από γυαλί και χρυσό", που εντοπίστηκε σπασμένο και με τη χρυσή αλυσίδα μπλεγμένη γύρω του.

"Δεν είναι κατανοητό γιατί το διάστημα ανάμεσα στις χάντρες της δεν είναι ίδιο ούτε ξέρουμε ακόμα αν οι οξειδώσεις πάνω της προέρχονται από το σώμα του νεκρού ή από το κύπελλο" έλεγε ο κ Τζ. Ντέιβις, για να προσθέσει ωστόσο ότι εκπροσωπεί μια "τέχνη τόσο μοναδική" που ακόμα και ειδικοί στους οποίους δείξανε τον τρόπο που έχει συνδεθεί η αλυσίδα με τις χάντρες "δεν μπορούν να καταλάβουν πώς μπορεί να φτιαχτεί με τα μέσα που διαθέτουμε σήμερα". Πρόσθεσε επίσης ότι "μερικά από τα αντικείμενα μπορούμε να τα συγκρίνουμε με ευρήματα από ανασκαφές τάφων στις Μυκήνες και στην Κρήτη" και ότι θα ταξιδέψουν φέτος στη μεγαλόνησο για να συνομιλήσουν με συναδέλφους τους.

"Ανοίγει ένας μεγάλος διάλογος, θα χρειαστεί χρόνος για να μελετηθεί και να παρουσιαστεί το υλικό", είπε από την πλευρά της η γενική γραμματέας Μ. Βλαζάκη προσθέτοντας πως "είναι σημαντικό ότι πρόκειται για αδιατάρακτη ταφή και όλα τα κτερίσματα αναφέρονται στον ίδιο νεκρό".

Τα ευρήματα φυλάσσονται "σε ασφαλείς χώρους" στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Χώρας, στο οποίο και πρόκειται να εκτεθούν μετά την κτηριολογική αναβάθμισή του, που ολοκληρώνεται στο τέλος Δεκεμβρίου, ανέφερε η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μεσσηνίας, προσθέτοντας ότι την περιοχή του τάφου μαζί με το Ανάκτορο του Νέστορος επιβλέπουν ένας φύλακας στη διάρκεια της ημέρας και δύο στη διάρκεια της νύχτας. Αναφέρθηκε στις εργασίες του "καινοτόμου" στεγάστρου του Ανακτόρου του Νέστορος που αναμένεται να ανοίξει για το κοινό στις αρχές Μαρτίου μαζί με χώρους περιήγησης του κοινού, πωλητήριο και αναψυκτήριο.

Πόλυ Κρημνιώτη

2023 © left.gr | στείλτε μας νεα, σχόλια ή παρατηρήσεις στο [email protected]
§ Όροι χρήσης για αναδημοσιεύσεις Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση 3.0 Μη εισαγόμενο (CC BY-NC 3.0)